Rzymski podbój Brytanii pogorszył stan zdrowia ludności. Ale tylko w miastach
2026-01-23 12:11:02 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Analiza szkieletów z Anglii z czasów rzymskich i sprzed nich dowodzi, że w czasach gdy Brytania była rzymska prowincją, zdrowie ludności uległo pogorszeniu, ale jedynie w centrach miast. To sugeruje, że ludzie na wsiach zachowali swój tradycyjny styl życia, a mieszkańcy miast odczuli długoterminowe negatywne skutki zmiany stylu życia. Brytania znajdowała się pod władzą Rzymu w latach 43410. W tym czasie doszło do powstania i rozwoju wielu miast. Co, jak się okazuje, miało to negatywny wpływ na ich mieszkańców.

Ciemna materia i neutrina wchodzą w interakcje, twierdzą naukowcy z NCBJ i PAN
2026-01-23 10:06:03 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Ciemna materia i neutrina mogą wchodzić w interakcje, uważają naukowcy z Narodowego Centrum Badań Jądrowych, Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika PAN, Chińskiej Akademii Nauk oraz University of Sheffield. Według najpowszechniej używanego modelu kosmologicznego Lambda-CDM, którego korzenie sięgają ogólnej teorii względności, ciemna materia i neutrina to niezależne byty, które nie wchodzą w interakcje. Nowe badania przeprowadzone na Sheffield rzucają wyzwanie tej teorii i obowiązującemu modelowi kosmologicznemu.

W Wielkiej Brytanii znaleziono jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Służyło do retuszu
2026-01-22 18:06:13 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Podczas wykopalisk z Boxgrove w West Sussex archeolodzy trafili na jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Pochodzi ono sprzed 480 000 lat jest o ponad 30 000 lat starsze niż jakiekolwiek podobne narzędzie znane z terenu Europy. Było wykorzystywane przez Homo heidelbergensis lub neandertalczyka do retuszowania pięściaków i innych kamiennych narzędzi w celu nadania im ostrości. Wraz z nim znaleziono kamienne narzędzia służące do dzielenia mięsa upolowanych zwierząt.

Nowy lek epigenetyczny pomoże w walce z niedrobnokomórkowym rakiem płuca?
2026-01-22 11:46:18 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Na Uniwersytecie w Hongkongu powstał pierwszy w swojej klasie lek epigenetyczny, który może być olbrzymią pomocą w leczeniu niedrobnokomórkowego raka płuca. Nowotwór ten stanowi około 85% wszystkich przypadków raka płuca. Nowy lek to inhibitor, który precyzyjnie i selektywnie bierze na cel kompleks ATAC (Ada Two A containing), jeden z kompleksów acetylotransferaz histonowych (HAT).

Nowe możliwości biotechnologii: białka korzystające z mechaniki kwantowej
2026-01-21 16:54:44 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Naukowcy z Wydziału Nauk Inżynieryjnych University of Oxford jako pierwsi wykazali, że możliwe jest zaprojektowanie białek wewnątrz których zostają przeprowadzone procesy z dziedziny mechaniki kwantowej. Odkrycie to otwiera drogę rozwoju biotechnologii wykorzystującej zjawiska kwantowe. Naukowcy z Oksfordu stworzyli nową klasę molekuł, które nazwali magnetoczułymi białkami fluorescencyjnymi (MFPs, magneto-sensitive fluorescent proteins). Białka te, poddane oddziaływaniu światła o odpowiedniej długości fali, wchodzą w interakcje z polami magnetycznymi i falami radiowymi, a w ich wnętrzu zachodzą procesy z dziedziny mechaniki kwantowej.

Słynna bazylika Witruwiusza w końcu odnaleziona
2026-01-21 12:45:31 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

W mieście Fano we Włoszech na piazza Andrea Costa archeolodzy odkryli rzymską bazylikę opisaną przez najsłynniejszego ze starożytnych architektów, Witruwiusza. To nie tylko jeden z najbardziej znanych budynków rzymskiej architektury, ale też jedyny, o którym Witruwiusz wyraźnie pisze, że osobiście nadzorował jego budowę. Został on opisany przez wielkiego Rzymianina w V księdze jego monumentalnego dzieła De architectura.

Nastolatki nie są w stanie uniknąć kontaktu z treściami promującymi nierealistyczny ideał piękna
2026-01-21 10:30:33 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Dziewczęta w wieku 1319 lat nawet jeśli same nie szukają treści związanych z urodą są ciągle wystawione w sieci na treści, które promują kosmetyki nieodpowiednie dla tak młodej skóry. Co więcej, uważają, że to inne dziewczęta ale nie one same mogą odczuwać spadek pewności siebie pod wpływem takich materiałów. Z badań przeprowadzonych przez badająca metody komunikacji Serenę Daalmans i jej zespół z Radbound University wynika, że nastolatki nie są w stanie uniknąć kontaktu z treściami promującymi nierealne ideały piękna w mediach społecznościowych.

Kosmos w 2026 roku: czego wyczekiwać?
2026-01-21 10:00:54 | Astronet.pl | Nauka

Rok 2025 należy już do przeszłości. Dla nauk kosmicznych był zarówno obfity w wydarzenia, jak i rozczarowujący. Wiele misji odniosło szokujące sukcesy, między innymi New Glenn 2, podczas której doszło do pierwszego lądowania boostera rakiety orbitalnej stworzonej przez firmę inną niż SpaceX. Niektóre niestety zakończyły się niepowodzeniem, na przykład Hakuto-R 2, misja księżycowa japońskiej firmy ispace. Jeszcze inne zostały przesunięte w czasie, m.in. stacja kosmiczna Haven-1, o której wspomniano w naszych przewidywaniach na ubiegły rok. Szczegółowe podsumowanie 2025 można znaleźć w artykule na naszym portalu. Teraz natomiast spójrzmy w przyszłość – co nas czeka w najbliższych 12 miesiącach? Niecodzienne zjawiska … The post Kosmos w 2026 roku: czego wyczekiwać? first appeared on AstroNET Polski Portal Astronomiczny.

Weronika krowa, która używa narzędzi
2026-01-20 16:08:48 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

m lepiej nauka poznaje zwierzęta, tym częściej okazuje się, że kolejne gatunki posiadają zdolności, których ludzie tradycyjnie im odmawiają. Naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego opisali krowę, która używa narzędzi. Przypadek Weroniki, bo tak ma na imię przedstawicielka rasy Swiss Brown, pokazuje, że o zdolnościach zwierząt, które ludzie udomowili tysiące lat temu wiemy mniej, niż o możliwościach dzikich zwierząt jak szympansy, kruki czy delfiny.

Tajemnicza żelazna poprzeczka w Mgławicy Pierścień. Nie wiadomo, skąd się wzięła
2026-01-20 12:50:36 | KopalniaWiedzy.pl | Nauka

Europejscy astronomowie pracujący pod kierunkiem naukowców z University College London i Cardiff University odkryli tajemniczą żelazną poprzeczkę w słynnej Mgławicy Pierścień. Mgławicę tę zauważono po raz pierwszy w styczniu 1779 roku. Była to druga odkryta mgławica planetarna. To kolorowy bąbel gazu wyrzuconego przez gwiazdę pod koniec jej życia. Teraz, dzięki nowoczesnym instrumentom badawczym, naukowy zauważyli, że mgławicę przecina chmura atomów żelaza ułożona w kształt linii.